Blog: De Waddenzee: geen gewone zee, geen gewone oliebestrijding

10-08-2017

Een blog door de Waddenvereniging

Olie in de Waddenzee. De kans dat het gebeurt is klein, maar de gevolgen voor plant, dier en mens kunnen desastreus zijn. De Waddenzee is een heel dynamisch gebied, dat vraagt om een heel eigen aanpak in oliebestrijding. De Waddenvereniging zet zich in voor een oliebestrijding waarbij zo min mogelijk blijvende schade aan het Werelderfgoed Waddenzee optreedt. In de praktijk kan dat betekenen dat niet ingrijpen soms beter is dan de olieverontreiniging opruimen met zwaar materieel.

De Noordzee is een van de drukst bevaren gebieden ter wereld. Dagelijks varen er zo’n 400 schepen langs onze kust. Een vervuiling op de Noordzee kan door wind en stroming ook in de Waddenzee terecht komen. Ook de Waddenzee wordt druk bevaren. Hoewel scheepvaart zo goed mogelijk wordt gereguleerd, valt een olie-incident niet uit te sluiten.

Eén getijde de tijd

De Waddenzee is in veel opzichten anders dan andere zeeën. Het is een ondiepe zee, de getijdenwerking zorgt voor een sterke stroming op sommige plekken in de Waddenzee en kwetsbare gebieden kunnen niet zomaar even afgesloten worden. Het belangrijkste kenmerk van de Waddenzee is dat door de getijdenwerking grote delen van de Waddenzee droogvallen. Via de uitgebreide gangenstelsels van de bodemdieren vormt de zeebodem tijdens een olieverontreiniging een soort spons die zich volzuigt met olie. Simulatiemodellen laten zien dat bij een olie-incident vlak bij de Waddenzee we slechts één getijde de tijd hebben om in te grijpen. Door wind en stroming verspreidt de olie zich namelijk snel naar moeilijk bereikbare gebieden.

50 aanbevelingen

Om de kwetsbare natuur van de Waddenzee zo goed mogelijk te beschermen tegen olie-incidenten is een goede samenwerking tussen beherende organisaties onontbeerlijk. Samen met Rijkswaterstaat, de Veiligheidsregio en Groningen Seaports en vertegenwoordigers uit alle lagen van de rampenbestrijding heeft de Waddenvereniging gezocht naar haalbare en praktische oplossingen om de Waddenzee beter te beschermen tegen olierampen. Het leverde vijftig praktische aanbevelingen op, die zijn samengevat in het boekje Veiligheid bieden, veiligheid krijgen. De Waddenvereniging zet zich in dat al deze aanbevelingen worden uitgevoerd. Een van de aanbevelingen is het Ecologisch spoorboekje voor oliebestrijding op de Waddenzee.

Wel of niet ingrijpen

Het Ecologisch spoorboekje helpt bij de afweging of er wel of niet ingegrepen moet worden en welke bestrijdingsmaterialen het beste gebruikt kunnen worden. Alles staat of valt met een goede voorbereiding. Aan de hand van het boekje kunnen afspraken worden gemaakt hoe te handelen als olie de kust bereikt.

De Waddenvereniging is blij dat Rijkswaterstaat het stappenplan nu met alle betrokken partijen gaat oefenen. De Waddenvereniging is door Rijkswaterstaat gevraagd om bij de oefening als ecologisch adviseur en waarnemer op te treden. Dat doen we graag. Zo gebruiken we de expertise van iedereen om zo goed mogelijk voorbereid te zijn mocht er zich ooit een olie-incident voordoen.

Ellen Kuipers, Projectleider scheepvaartveiligheid en rampenbestrijding bij de Waddenvereniging: ‘De Waddenzee is een kwetsbaar gebied. Goede samenwerking is onontbeerlijk om de flora en fauna van dit unieke Werelderfgoed te beschermen mocht zich een olie-incident voordoen.’

Contact
Heeft u vragen over de oefening? Dan kunt u telefonisch contact met ons opnemen via de gratis informatielijn van Rijkswaterstaat: 0800-8002.

Contact pers
Klik hier om naar de perspagina te gaan